کتاب کاغذي، صوتي يا الکترونيک؟ بررسي محاسن و معايب هر کدام

امروزه با پيشرفت تکنولوژي، کتاب هاي الکترونيکي يا همان ebook و کتاب هاي صوتي جايگاه ويژه اي پيدا کرده و به مرور زمان جايگزين کتاب هاي کاغذي شده اند. با اين حال بسياري از افراد کتابخوان همچنان طرفدار مطالعه کتاب هاي کاغذي هستند و حس کتاب فيزيکي را به ديگر انواع کتاب ترجيح مي دهند. هر يک از اين کتاب ها مزايا و ويژگي هاي خاص خود را دارند و گزينه اي مناسب جهت استفاده افراد مختلف با کاربردهاي متفاوت مي باشد. در اين مطلب به بررسي کامل و مقايسه کتاب کاغذي، کتاب الکترونيک و کتاب صوتي پرداخته ايم، با ما همراه باشيد.

مقايسه کتاب کاغذي با کتاب الکترونيک


هدف از مطالعه

مطالعه فعلي با مفهوم بسيار گسترده است که مي تواند طيف عظيمي از افراد را شامل شده و درگير نمايد. افراد از قشرهاي مختلف با اهداف متفاوتي مطالعه مي کنند؛ برخي براي يادگيري، برخي براي سرگرمي، برخي براي کسب تجربه هاي جديد و … . خواندن کتاب هاي غير داستاني اغلب با هدف يادگيري و کسب دانش و اطلاعات انجام مي پذبرد.

اين در حالي است که کتاب هاي داستاني اغلب با هدف سرگرمي و لذت بردن از اوقات مطالعه مي شوند. برخي ديگر از افراد نيز کتاب هاي داستاني را براي يادگيري لغات و اصطلاحات جديد، آشنايي با اماکن و شهرهاي مختلف، آشنايي با آداب و رسوم و تجربه هاي زيستي مختلف، تجربه احساسات انسانس متنوع و … مطالعه مي کنند. با اين حال هدف شما از مطالعه هر يک از اين موارد که باشد، قطعا اطلاعات مختلفي را به شما منتقل خواهد کرد که مي تواند در کسب معلومات و تجربيات ذهني جديد شما را ياري کند.

کتاب کاغذي

با وجود ورود انواع ديگري از کتاب ها به عرصه فعاليت، کتاب هاي کاغذي همچنان طرفداران بسياري دارند که با علم به تمام مزايا و ويژگي هاي کتاب هاي الکترونيک و صوتي، باز هم حاضر به جايگزين نمودن کتاب کاغذي با آن ها نيستند.

اصلي ترين دليل براي اين کار، يادگيري بهتر و عميق تر با استفاده از کتاب هاي کاغذي و فيزيکي مي باشد. مطالعه کتب کاغذي، خستگي و آسيب هاي جسمي بسيار کمتري را به دنبال داشته و هيچ گونه اختلالي در روند خواب شما به وجود نمي آورد. خوب است بدانيد که بر اساس يافته هاي محققان، استفاده از کتاب هاي کاغذي علاوه بر بالا بردن سطح تمرکز افراد، به يادگيري بهتر مطالب نيز کمک نموده و به ياد سپاري آن ها را ساده تر مي کند.

کتاب هاي کاغذي بهتر از ساير انواع مشابه به حفظ حقوق مولف و ناشر کمک مي کنند؛ اين در حالي است که با انتشار نسخه الکترونيکي کتاب، کپي برداري و يا انتشار غير قانوني کتاب راحت تر شده و حتي بدون اطلاع مولف و ناشر امکان پخش و استفاده از آن وجود دارد.

بهترين راه براي کاهش هزينه ها، استفاده از چاپ ديجيتال براي انتشار کتاب ها با تيراژ پايين و چاپ افست براي سفارشات با تيراژ بالا مي باشد. اگر چه انتخاب از ميان اين دو روش چاپي به خود افراد و نوع کاربرد آن ها بستگي دارد؛ با اين حال کيفيت بالاي چاپ کتاب ديجيتال آن را به يکي از بهترين انتخاب هاي هر فرد تبديل نموده است.

برخي از مزاياي کتاب کاغذي به اختصار عبارت است از:

  • آن را به راحتي مي توان در دست گرفت.
  • به برق و باتري نياز ندارد.
  • به طور فيزيکي در دست قابل لمس بوده و حواس بيشتري از فرد را درگير مي کند.
  • مي توان مجموعه اي از کتاب هاي مورد علاقه را در يک کتابخانه گردآوري کرد.
  • امانت دادن آن ساده است.
  • مخاطب به راحتي با آن ارتباط برقرار مي کند.
  • با توجه به امکان کنترل انتشار نسخه فيزيکي، رعايت حقوق مولف ساده تر است.
  • قابل شخصي سازي است.
  • مي توان در حاشيه آن يادداشت برداري کرد.
  • هديه اي خوب و مناسب براي دوستداران کتاب است.
  • تک منظوره است و تمام حواس فرد را روي مطالعه متمرکز مي کند.
  • مي توان به سرعت آن را تورق کرد و ميان صفحات مختلف جا به جا شد.
  • ابعاد مختلف کتاب کاغذی موجب می شود با توجه به سلیقه خود در زمان و مکان متفاوت بتوانیم از آن استفاده کنیم.


معایب کتابهای چاپی:

  • با بالا رفتن تعداد صفحات، وزن آن نيز بيشتر شده و به فضاي بيشتري نياز دارد.
  • کتاب هاي کاغذي قطور وزن نسبتا زيادي دارند و جا به جايي آن ها کمي مشکل است.
  • امکان مطالعه همزمان با انجام امور ديگر وجود ندارد.
  • تکثير آن وابسته به کاغذ بوده و در نتيجه به صرف هزينه بيشتري نياز دارد.
  • انتقال آن در مناطق جغرافيايي مختلف کمي دشوار است.
  • تغيير قلم و اندازه آن امکان پذير نيست.
  • مراحل چاپ کتاب و تهیه و آماده سازی آن زمان بر است. 

کتاب الکترونيک

کتاب هاي الکترونيک از راه دور به راحتي قابل دسترسي بوده و محدوديت مکاني را براي مخاطبان از بين مي برد. اين نکته موجب شده است تا بسياري از موسسات و مراکز آموزشي که به طور مجازي فعاليت مي کنند و دانشجوياني از راه دور دارند، استفاده از اين نوع کتاب ها را به کتاب کاغذي ترجيح دهند. به اين ترتيب دسترسي به منابع مورد نظر به سادگي امکان پذير بوده و مشکلات ناشي از فاصله مکاني به راحتي برطرف مي شود.

حجم بسيار زيادي از اين نوع کتاب ها در يک تبلت يا کتابخوان کوچک و سبک به راحتي گردآوري مي شود و براي نگهداري از آن ها به داشتن فضاي بزرگ و گسترده نيازي نداريد. انتقال اين کتب و جا به جا نمودن آن ها نيز به صرف زمان و هزينه زيادي نياز نداشته و با استفاده از ابزارهاي مختلف ارتباطات ديجيتال مي توان طي مدت زماني کوتاه، مطالب را به دست تعداد زيادي از افراد رساند. جست و جو در متن کتاب هاي الکترونيک نيز بسيار ساده مي باشد. همچنين با يک بار تهيه، آپديت ها و به روز رساني هاي هر جلد نيز به راحتي در دسترس شما قرار مي گيرد.

علاوه بر اين، در توليد و انتشار کتاب هاي الکترونيکي به هيچ عنوان از کاغذ استفاده نشده است و به همين علت يکي از بهترين انتخاب ها در راستاي حفظ سلامت محيط زيست به شمار مي رود. با انتشار تعداد زيادي از مطالب در قالب کتاب الکترونيک، آمار قطع درختان براي توليد کاغذ به طور چشمگيري کاهش خواهد يافت.

کاهش هزينه هاي جانبي و قيمت نهايي کتاب از جمله ديگر نتايج انتشار آن در قالب فايل هاي الکترونيکي مي باشد. در چنين شرايطي هزينه هاي تهيه کاغذ و چاپ از ميان برداشته شده و قيمت نهايي کتاب به طور چشمگيري کاهش مي يابد. حتي در بسياري از موارد برخي از نسخه هاي کتاب به طور کاملا قانوني و به صورت رايگان در دسترس عموم قرار مي گيرد.

برخي از مزاياي کتاب ديجيتالي به اختصار عبارت است از:

  • انتشار آن به تهيه ماده اوليه خاصي وابسته نبوده و به صرف هزينه زيادي نياز ندارد.
  • انتشار آن آسان است.
  • حجم خاصي از فضاي محيط را اشغال نمي کند.
  • به اشتراک گذاري آن به سادگي امکان پذير است.
  • جست و جو در آن بسيار سادهو سريع است.
  • با يک بار تهيه کتاب، به روزرساني هاي بعدي آن نيز در دسترس شما قرار مي گيرد.

از جمله معايب اين نوع کتاب ها نيز مي توان به موارد زير اشاره کرد:

  • قابل لمس نيست و حجم کتاب مشاهده نمي شود.
  • رعايت حقوق مولف سخت تر است.
  • امکان مطالعه همزمان با انجام امور ديگر وجود ندارد.
  • به برق و باتري وابستگي دارد.
  • به راحتي کتاب کاغذي قابل تورق نيست.
  • مطالعه آن به ابزاري همانند تبلت، کتابخوان، تلفن همراه و … وابسته است.

کتاب صوتي

کتاب صوتي در واقع همان کتاب کاغذي يا حتي الکترونيکي است که فرد ديگري با صدا و لحن مناسب آن را خوانده و ضبط کرده است. اين نوع کتاب به شما کمک مي کند تا سرعت مطالعه کتاب هاي خود را به طور چشمگيري افزايش داده و طي مدت زمان کوتاهتري بتوانيد کتاب مورد نظر خود را مطالعه نماييد. اين کتاب ها نيز درست همانند نمونه هاي ديجيتالي، تنها با يک بار تهيه، تمام به روزرساني هاي بعدي را در اختيار شما قرار مي دهد.

کتاب صوتي به شما کمک مي کند تا در نهايت در زماني مشخص، تعداد کتاب هاي بيشتري را مطالعه نماييد. اين کتاب ها تمام حواس شما را با خود درگير نکرده و تنها حس شنوايي را با خود درگير مي کند. به همين علت به تمرکز کمتري نياز داشته و مطالعه کتاب همزمان با انجام ساير امور را امکان پذير مي نمايد. علي رغم تمام نتايج مثبت اين نکته، بايد بگوييم که در نهايت يادگيري از طريق اين نوع کتاب ها به مراتب کمتر از کتاب هاي کاغذي يا حتي الکترونيکي مي باشد.

پيدا کردن کتاب هاي صوتي مناسب با گوينده خوب، از جمله چالش هايي است که طرفداران اين نوع کتاب با آن مواجه هستند. چرا که در صورتي که لحن و يا تناژ صداي گوينده نامناسب باشد، مخاطب به سرعت از کتاب دلزده شده و نسبت به ادامه دادن مطالعه يا گوش سپردن به کتاب صوتي از خود اشتياقي نشان نخواهد داد.

همه ما به طور روزانه بخشي از زمان خود را در مسير و صرف رسيدن به مقصد مي کنيم؛ طي اين مدت اغلب افراد سرگرم نگاه کردن به محيط اطراف، فکر کردن به موضوعات مختلف، صحبت با اطرافيان و … هستند. بسياري ديگر نيز خود را با تلفن همراهشان سرگرم نموده و در شبکه هاي اجتماعي به سر مي برند.

در چنين شرايطي با استفاده از يک هندزفري به راحتي مي توان به يک کتاب صوتي گوش سپرد. به اين ترتيب از زمان هاي مرده خود به بهترين نحو استفاده نموده و از به هدر رفتن آن جلوگيري خواهيد کرد. همچنين بسياري از افراد با مطالعه در حين حرکت به سردرد و حالت تهوع دچار مي شوند. کتاي صوتي نيازي به نگاه کردن و دنبال کردن خطوط نوشته شده ندارد و از ايجاد چنين مشکلاتي جلوگيري مي نمايد.

برخي از مزاياي کتاب صوتي به شرح زير است:

  • امکان مطالعه همزمان با انجام امور ديگر وجود دارد.
  • در شرايط مختلف، حتي در تاريکي و يا حين رانندگي قابل استفاده است.
  • به راحتي در حين حرکت قابل استفاده بوده و سردرد و سرگيجه به دنبال ندارد.
  • در صورت خوانش آن توسط گوينده خوب، ماهر و کاربلد، جذابيت بالايي داشته و افراد بيشتري را به مطالعه کتاب ترغيب مي کند.
  • نياز به صرف زمان زيادي ندارد و به صرفه جويي در زمان کمک مي کند.
  • با يک بار تهيه کتاب، به روزرساني هاي بعدي آن نيز در دسترس شما قرار مي گيرد.

برخي از معايب کتاب صوتی نيز عبارت است از:

  • امکان نوت برداري از محتواي کتاب به راحتي وجود ندارد.
  • به سيستم هاي توليد محتواي بسته وابستگي دارد.
  • حجم نسبتا زيادي از سيستم را اشغال نموده و انتقال آن کمي دشوار است.

کتابخوان الکترونيکي چيست؟

کتابخوان به نوعي وسيله الکترونيکي گفته مي شود که ظاهري مشابه تبلت داشته و به راحتي قابل حمل است. اين ابزار به افراد کمک مي کند تا بدون هيچ مشکلي بتوانند کتاب هاي الکترونيک خود را مطالعه نمايند. همان طور که از نام اين ابزار نيز پيداست، کتابخوان ها تنها براي مطالعه کتاب کاربرد دارند و به بالا بردن سطح تمرکز در زمان مطالعه کمک مي کنند.

اين در حالي است که در زمان مطالعه کتاب با تبلت و يا تلفن همراه، عوامل متعددي جهت از بين بردن تمرکز افراد وجود دارد، کتابخوان ها اين عوامل را به طور کامل از بين برده و کيفيت مطالعه را بهبود مي بخشند. همچنين مشکلاتي از قبيل مناسب نبودن نور و رنگ زمينه کتاب در تبلت، نگراني از بابت تمام شدن شارژ آن و … در طراحي اين ابزار در نظر گرفته و برطرف شده است.

برخي از برترين مزايا و ويژگي هاي استفاده از کتابخوان ها به شرح زير است:

  • به راحتي قابل حمل و نقل و جابه جايي است.
  • طول عمر باتري آن زياد است.
  • حجم کمي از فضاي اطراف خود را اشغال مي کند.
  • مانع از خستگي چشم ها مي شود.
  • فاقد نور و هر نوع تشعشع مضر است.
  • حس مطالعه کتاب هاي کاغذي را تداعي مي کند.
  • از تعداد بسيار زيادي از کتاب ها، بدون اشغال فضاي زياد نگهداري مي کند.
  • در مقايسه با کتاب کاغذي به هزينه کمتري نياز دارد.
  • امکان دسترسي به کتاب هاي کمياب را فراهم نموده است.
  • مطالعه مقالات اينترنتي را ساده تر کرده است.

6 مزیت مطالعه کتاب


افراد بسياري هستند که از مزايا بسيار زياد مطالعه کتاب غافل هستند و همچنان نسبت به انجام اين کار مقاومت مي کنند. تا اين جا کتاب ها را به سه دسته اصلي شامل کتاب کاغذي، الکترونيکي و صوتي تقسيم نموده و آن ها را با هم مقايسه کرده ايم؛ در ادامه برخي از فوايد مطالعه کتاب را نام برده ايم تا اگر شما نيز از اين دسته افراد هستيد، نسبت به انجام آن مشتاق شده و يا اگر اهل مطالعه هستيد، اين کار را با اشتياق و انگيزه بيشتري انجام دهيد.

  1. مطالعه کتاب، احتمال ابتلا به آلزايمر را کاهش مي دهد. اگرچه اين مسئله تنها راه براي پيشگيري از بروز چنين بيماري هايي نيست، با اين حال طبق تحقيقات انجام شده افرادي که اهل مطالعه نيستند دو و نيم برابر بيشتر از سايرين در معرض ابتلا به آلزايمر قرار دارند.
  2. با کتاب خواندن هميشه در حال يادگيري هستيد. اين کار به شما کمک مي کند تا همواره در حال تجربه اتفاقات تازه و يادگيري نکات جديد باشيد.
  3. مطالعه در از بين بردن استرس و اضطراب موثر است. اين کار به شما کمک مي کند تا مدتي از دغدغه هاي شخصي خود جدا شده و آزادانه به دنياي ديگري منتقل شويد. طبق تحقيقات مطالعه مي تواند تا 68 درصد استرس و اضطراب را کاهش دهد.
  4. قدرت آناليز کردن را افزايش مي دهد. اين نکته به افراد کمک مي کند تا در زندگي شخصي و يا کاري خود بتوانند شرايط موجود را بهتر آناليز کرده و عکس العمل مناسب تري از خود نشان دهند.
  5. مطالعه دايره لغات را افزايش مي دهد. به اين ترتيب، معلومات شما بيشتر از آن چه که هست به نظر رسيده و ادبيات مناسب تري براي مواجهه با افراد مختلف و برقراري ارتباط با آن ها خواهيد داشت.
  6. به درک بهتر اطرافيان کمک مي کند. شما با مطالعه کتاب، احساسات و تفکرات افراد متفاوتي را تجربه مي کنيد. همين نکته به شما کمک مي کند تا بتوانيد به نحوي بهتر با اطرافيان خود ارتباط برقرار کرده و شرايط آن ها را درک کنيد. همچنين اين کار به ايجاد حس نزديکي بيشتر با مردم جوامع و اقشار مختلف نيز کمک مي کند.

انتخاب شما چیست؟ شما بیشتر از کدام نوع کتاب استفاده می کنید؟

1401/1/20 - 18:40:46

63

ثبت دیدگاه

نظر شما درباره "کتاب کاغذي، صوتي يا الکترونيک؟ بررسي محاسن و معايب هر کدام " چیست؟